Kızımın ayak başparmaklarında dönüklüğü var.

Bu önemli bir şey mi? Nedeni nedir? Nasıl düzelir?

Önemli bir şey mi?

Çocuklarda özellikle 10 yaş civarında ayak başparmaklarında belirginleşen dönüklük erişkinlerde de görülen halluks valgusa bağlı olabilir. Ayak başparmak tarak kemiğinin içe, parmak kemiğinin dışa dönmesi olarak fark edilen bu durum çocukluk çağında da ayak çevresinde sorunlara neden olabilir.

Sıklıkla ailesel yatkınlık söz konusudur. Yani ailede bir veya birkaç bireyde ilerleyen yaşlarla ortaya çıkmış/belirginleşmiş başparmak dönüklüğü vardır. Daha küçük yaşlarda fark edilen belirgin başparmak dönüklükleri kemik şekil farklılıklarına, bağ dokusu hastalıklarına veya birden fazla sistemi ilgilendirebilen sendromlara bağlı olabilir. Bu durumda “önemli mi” sorusunun cevabı çoğu zaman masumdur ancak eğer bahsettiğimiz sendrom, bağ dokusu hastalıklarına bağl ise evet olabilir şeklinde verilebilir.

Nedeni nedir?

Ailesel yatkınlıkla birlikte görülen çocukluk çağı halluks valguslarında sıklıkla tek ve belirgin bir neden yoktur. Diğer durumlarda özellikle ileri derecede bağ dokusu gevşekliği ile birlikte olan Ehler Danlos, Marfan veya Down sendromlarında eklem ilişkileri bağlardaki gevşeklik nedeniyle ilerleyici şekilde bozulur. Doğumsal birden fazla şekil bozukluğu ile birlikte olabilen durumlarda da ayak kemikleri etkilendiğinde ilerleyici ve sert halluks valgus görülebilir.

Nasıl düzelir?

Dinamik bir şekil bozukluğu olan çocukluk çağı halluks valgusunun kendiliğinden düzelmesi beklenmez. Esnek şekil bozukluklarında sıklıkla ameliyatsız tedavilerde ısrarcı olunur. Gerekiyorsa ameliyatların kemikleşmelerin tamamlanması sonrası veya tamamlanmasına yakın yapılması tercih edilir.

Ameliyatsız tedavide başparmak esnetme çalışmaları, ayak küçük kaslarının güçlendirilmesi ve dengelenmesi egzersizleri, parmak arası cihazlar, sıklıkla düz tabanlıkla birlikte olduğu için tabanlıklar kullanılabilir.

Sert şekil bozuklukları, hızlı ilerleyen dönüklükler, eklem yan ve alt tarafında ağrılı kızarıklık veya nasırın oluştuğu durumlar, sendromlara eşlik edenler, ileri eklem gevşekliği ile birlikte olanlar ameliyatlarla tedavi edilebilir. Tek bir ameliyat söz konusu değildir. Yapılan muayene ve analizlere göre sonunun hem mevcut halini düzeltecek hem de tekrar oluşmasını engelleyecek yöntemler birlikte kullanılır.

Sağlıkla ve bilgiyle kalın.

Prof. Dr. Bülent Dağlar